Site Çalışanlarının Kıdem Tazminatından Kim Sorumlu?
Kapıcı, güvenlik ve temizlik personelinin kıdem tazminatı: işveren sıfatıyla kat malikleri, KMK md. 20 gider paylaşımı ve plansız fesihte yönetim sorumluluğu.
Site Çalışanlarının Kıdem Tazminatından Kim Sorumlu?
İlgili hizmet sayfası → Kat Mülkiyeti: Aidat, yönetim ve ortak alan uyuşmazlıkları için çalışma alanı.
Kısa cevap: Kapıcı, güvenlik ve temizlik personelinin işvereni kat malikleri topluluğudur; yönetim bu sıfatı maliklerin adına kullanır. Kıdem tazminatı yükü işçilik alacağı olarak doğar ve 634 sayılı Kanun md. 20 kapsamında ortak gider olarak maliklere yansır1. Tazminat karşılığı ayırmadan yapılan plansız fesihler ise basiretsiz yönetimdir; ihmalden doğan ek yükler yöneticiye rücu tartışması açar.
1. İşveren Kim: Yönetim mi, Malikler mi?
Site personelinin iş sözleşmesini fiilen yönetim imzalar; ancak yönetim, maliklerin temsilcisidir. İşveren sıfatı kat malikleri topluluğuna aittir. Bu yüzden işçilik alacağı davalarında sonuç, ekonomik olarak maliklerin bütçesine döner. Yargıtay'ın yerleşik uygulamasında yönetici, kat maliklerini bu tür iş ilişkilerinde temsil eder ve dava yönetime yöneltilebilir.
Kıdem tazminatının kaynağı 1475 sayılı İş Kanunu'nun yürürlükte kalan md. 14 hükmüdür; koşulları oluşan işçi, çalıştığı her yıl karşılığı tazminata hak kazanır.
2. Yük Nasıl Paylaşılır?
Kıdem, ihbar ve diğer işçilik alacakları ortak giderdir. KMK md. 20 uyarınca kapıcı ve benzeri personel giderlerine malikler kural olarak eşit katılır; yönetim planında farklı bir esas benimsenmişse o uygulanır. Toplu yapılarda hangi personelin hangi bloklara hizmet ettiği de dağıtım anahtarını etkiler.
Bağımsız bölümünü sonradan devralan malik yönünden dönem sorumluluğu tartışması doğabilir; tahakkukun hangi döneme ait olduğu kayıtlarla netleştirilmelidir.
3. Plansız Fesih ve Karşılık Ayırmama
Sorun çoğu zaman tazminatın kendisinde değil, yönetiminde çıkar. Yıllarca çalışan personel için hiç karşılık ayrılmamışsa, fesih anında bütçede karşılanamayan toplu bir yük doğar ve olağanüstü toplama gündeme gelir. Güvenlik hizmetinin firmaya devrinde veya firma değişiminde çalışanların hakları gözetilmeden yapılan geçişler, davaları ve faiz yükünü büyütür.
Önemli: Kıdem tazminatı işçinin kanuni hakkıdır; bu yük tek başına yönetim kusuru değildir. Yönetim kusuru, öngörülebilir yükü bütçelememek, karşılık ayırmamak ve feshi hukuki danışmanlık almadan plansız yürütmektir. Bu ihmalden doğan faiz ve yargılama giderleri yöneticiye rücu edilebilir.
4. Maliklerin ve Yönetimin Yapması Gerekenler
Malik tarafında ilk adım, personel özlük dosyalarının ve bütçede karşılık kaleminin denetlenmesidir. Yönetim tarafında ise işletme projesine yıllık kıdem karşılığı koymak, fesih ve devir kararlarını kurul onayına bağlamak ve işçilik risklerini belgeyle yönetmek gerekir. Yönetici bu alandaki işleri vekil özeniyle yürütmekle yükümlüdür (KMK md. 38, TBK vekâlet hükümleri)2.
Uygulamada
İşçilik alacağı davası kesinleştikten sonra tartışmak, maliklere en pahalı senaryodur; faiz işlemiş, deliller dağılmıştır. Sağlıklı pratik, her olağan toplantıda personel yükümlülük tablosunun rapor edilmesidir. Fesih kaçınılmazsa, tazminat hesabı önceden çıkarılır, bütçelenir ve ödeme planı kurul kararına bağlanır. Rücu senaryosunda ise maliklerin ispat konusu, yükün kendisi değil, ihmalle büyüyen kısmıdır.
İlgili içerikler için bkz. Aidat ve Ortak Giderler, Site Yönetiminin SGK ve Vergi Borcundan Kim Sorumlu?, Kat Malikleri Kurulu ve Yönetim, Kat Mülkiyeti.
Dipnotlar
Sonraki dosya · Soru
Site Kasasında Açık Çıktı, Ne Yapılabilir?
Dosyayı aç →