Yazılım Kodum Kopyalandı, Ne Yapabilirim?
Yazılım kodu kopyalanan geliştiricinin hakları: FSEK md. 2 program koruması, bilirkişi ile kod benzerliği tespiti, ihtarname ve üç kat bedel davası.
Yazılım Kodum Kopyalandı, Ne Yapabilirim?
İlgili hizmet sayfası → Telif Avukatı: Telif hakkı ihlalleri, lisans ve eser sözleşmeleri için hizmet sayfası.
Kısa cevap: Yazılım kodunuz kopyalandıysa telif hukuku size güçlü araçlar verir. Bilgisayar programları FSEK md. 2 uyarınca ilim ve edebiyat eseri olarak korunur; kaynak kod da nesne kodu da bu kapsamdadır. İzlenecek yol sırasıyla; delil tespiti, bilirkişi eliyle kod benzerliği incelemesi, ihtarname ve FSEK md. 68 kapsamında üç kat bedele varan taleple dava açılmasıdır.
1. Yazılımın Hukuki Koruması: FSEK md. 2
FSEK md. 2; her biçim altında ifade edilen bilgisayar programlarını ve bir sonraki aşamada program sonucu doğurması koşuluyla hazırlık tasarımlarını ilim ve edebiyat eseri sayar1. Koruma tescile bağlı değildir; kod yazıldığı anda doğar.
Korumanın sınırı da bilinmelidir: programın altında yatan fikir, algoritma ve matematiksel kavramlar korunmaz; korunan, bu fikirlerin koda dökülmüş ifadesidir. Rakibinizin aynı işlevi bağımsız yazdığı bir program ihlal oluşturmaz; kodunuzu kopyalayarak veya türeterek ürettiği program ihlal oluşturur.
2. Delil Tespiti ve Kod Benzerliği İncelemesi
İlk iş delil güvenliğidir. Kendi tarafınızda; sürüm geçmişi (git log), commit tarihleri, depo kayıtları ve yayın tarihleri hak sahipliğinizi gösterir. Karşı tarafta; kopya ürünün erişilebilir sürümü, ekran kayıtları ve mümkünse çalışan kopya muhafaza edilir. Dava öncesinde mahkemeden delil tespiti istenebilir; HMK md. 400 bu imkanı tanır.
Kod benzerliği bilirkişi incelemesiyle ortaya konur. İnceleme; birebir kopyalanan bloklar yanında değişken adları, yorum satırları, hata ve tercih kalıpları gibi parmak izi niteliğindeki unsurlara bakar. Aynı yazım hatasının veya kullanılmayan kod parçasının iki üründe birden bulunması, bağımsız geliştirme savunmasını çürüten en güçlü delildir.
Önemli: Karşı tarafı erken uyarmak delil kaybettirebilir. Kopya ürün henüz erişilebilirken tespit yaptırın; ihtarnameyi tespit tamamlandıktan sonra gönderin. Sıralama ters kurulursa kod kapatılır ve ispat güçleşir.
3. Sızıntı Kaynağı: Çalışan ve Freelancer
Kopyalama vakalarının önemli bölümü dışarıdan değil içeriden doğar; ayrılan çalışan veya proje bazlı geliştirici, kodu yeni işverenine veya kendi ürününe taşır. FSEK md. 18/2 uyarınca; çalışanların işlerini görürken meydana getirdikleri eserler üzerindeki mali hakları, sözleşmeden veya işin niteliğinden aksi anlaşılmadıkça işveren kullanır.
Freelancer ilişkisinde bu karine yoktur; hak geçişi yazılı sözleşmeye bağlıdır. Sözleşmeniz yoksa hak sahipliği tartışması davanın merkezine oturur. Bu ayrımın ayrıntısı için çalışan yazılımlarında telif sahipliği sayfasına bakılabilir. Gizlilik ve rekabet yasağı hükümleri ihlal edilmişse, sözleşmesel talepler telif taleplerine eklenir.
4. İhtarname ve Dava: FSEK md. 68 Üç Kat Bedel
Noter kanalıyla gönderilen ihtarnamede; kullanımın durdurulması, kopya ürünün dağıtımdan kaldırılması ve lisans bedeli talep edilir. Ticari kullanıcılar yönünden ihtarname çoğu zaman lisans müzakeresiyle sonuçlanır.
Sonuç alınamazsa fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesinde dava açılır. FSEK md. 68; sözleşme yapılmış olsaydı istenebilecek bedelin üç katına kadar talep hakkı tanır. Yargıtay uygulaması üç kat bedeli, taraflar arasında sözleşme kurulmuş gibi hesaplar; ilkenin işleyişi FSEK md. 68 üç kat bedel kararı analizinde görülebilir. İhlal ticari boyuttaysa FSEK md. 71 kapsamında cezai şikayet de değerlendirilir.
5. Talep Stratejisi Nasıl Kurulur
Talep paketi tipik olarak şu kalemlerden oluşur: tecavüzün tespiti ve durdurulması, ihtiyati tedbir, FSEK md. 68 bedeli, yoksun kalınan kar ve gerekiyorsa manevi tazminat. SaaS ürünlerde tedbir talebi öne çıkar; kopya ürünün yayından kaldırılması, bedel tartışmasından önce pazarı korur.
Lisans bedelinin hesabında; ürünün pazar fiyatı, kopyalanan modülün bütün içindeki ağırlığı ve kullanım süresi esas alınır. Emsal lisans sözleşmeleriniz varsa dosyaya erken aşamada girmelidir; hesap zeminini davacı kurar.
İlgili içerikler için bkz. Telif Hukuku, Telif Hukuku Rehberi, Çalışan Yazılımlarında Telif Sahipliği, Restoranda TV Yayını: FSEK md. 68 Üç Kat Bedel.
Dipnotlar
-
5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu md. 2, md. 68, RG 13.12.1951/7981. ↩
Sonraki dosya · Soru
Yemek Tarifi Telif Hakkıyla Korunur Mu?
Dosyayı aç →