Ses Markası ile Kelime Markası Arasında Karıştırılma İhtimali Olur Mu?
Sözlü unsur içeren ses markası, kelime markasıyla karşılaştırılır. Yargıtay 2025: Ek slogan 5/1-ç engelini aşar; ses markası itirazda seri marka dayanağı olur.
Ses Markası ile Kelime Markası Arasında Karıştırılma İhtimali Olur Mu?
İlgili hizmet sayfası → Marka Avukatı: Marka tescili, itiraz ve hükümsüzlük uyuşmazlıkları için hizmet sayfası.
Kısa cevap: Evet, ses markası sözlü unsur içeriyorsa. Sözcük veya slogan içeren bir ses markası, aynı sözcüğü içeren kelime markasıyla aynı karşılaştırma düzleminde değerlendirilir; melodi ve ek sözel unsurlar bu düzlemde benzerliği artıran veya azaltan etkenlerdir. Salt melodiden oluşan ses markasında ise karşılaştırma işitsel benzerlik üzerinden yürür ve bu alanda yerleşik içtihat henüz oluşmamıştır. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2025 yılında sorunun iki yönünü de karara bağlamıştır.
Birinci Yön: Önceki Kelime Markası Ses Markası Başvurusunu Engeller Mi?
TÜRKPATENT, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 5. maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi uyarınca, önceki markayla aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer başvuruları re'sen reddeder. Bir çevrimiçi araç kiralama şirketinin marka adını ve "araç kiralamak ne kolaymış" sloganını içeren ses markası başvurusu, aynı adı taşıyan önceki kelime markası gerekçesiyle bu bentten reddedilmiştir.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 08.05.2025 tarihli kararıyla ret kararının iptalini onamıştır1. Mahkemelerin gerekçesi, ses markasındaki ek slogan cümlesinin ayırt edicilik taşıdığı ve markaları (ç) bendinin aradığı "aynı ya da ayırt edilemeyecek düzeyde benzer" eşiğinden uzaklaştırdığı yönündedir. Bu sonuç, sözlü unsurun ortak olmasının tek başına re'sen ret için yeterli olmadığını, ses markasının bütün olarak, melodi ve ek sözel unsurlarıyla birlikte değerlendirileceğini gösterir.
Aynı kararda iki usul ilkesi de yer alır: Mutlak ret nedenine dayalı iptal davasında redde mesnet marka sahibine husumet yöneltilemez; mahkeme Kurum kararını iptal eder, ancak markanın tesciline karar veremez, çünkü tescil idari bir işlemdir.
İkinci Yön: Ses Markası Sonraki Başvuruya Karşı İtiraz Dayanağı Olur Mu?
Olur. Tescilli kelime ve ses markalarının sahibi, ortak sloganı içeren sonraki bir başvuruya 6769 sayılı Kanun'un 6. maddesinin birinci fıkrası uyarınca itiraz etmiş; Kurum ve bölge adliye mahkemesi, ortak ibarenin slogan niteliğinde ve zayıf ayırt edicilikte olduğu gerekçesiyle karıştırılma ihtimalini reddetmiştir.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 08.10.2025 tarihli kararıyla bu sonucu bozmuştur2. Daire, davalı markasında renk ve şekil unsuru bulunmadığını, ibarelerin standart harflerle yazıldığını, başvuru markasının davacı markalarının serisi gibi algılanabileceğini ve ortalama tüketicinin her iki markayı aynı işletmeye veya bağlantılı işletmelere ait sanabileceğini belirtmiştir. Sloganın zayıf ayırt ediciliği, seri marka algısını ve ilişkilendirilme ihtimalini dışlamamıştır.
Bu Kararların Ortak İlkesi
Ses markasının sözlü içeriği, kelime markası gibi karşılaştırmaya alınır. Karşılaştırmada üç etken belirleyicidir: Ortak sözcüğün ayırt edicilik derecesi, ses markasındaki ek sözel unsurların benzerliği aşıp aşmadığı ve sonraki markanın önceki markaların serisi gibi algılanıp algılanmayacağı. Bkz. Karıştırılma İhtimalinde Baskın Unsur ve Seri Marka Nedir.
Salt melodiden oluşan ses markaları bakımından karşılaştırma, görsel ve kavramsal benzerlik dışarıda kaldığından yalnızca işitsel benzerlik üzerinden yürüyecektir. Bu değerlendirme bilirkişi incelemesine bağlı kalır ve nota gösteriminin sunulmuş olması karşılaştırmayı kolaylaştırır.
Uygulamada
Sözlü unsur içeren bir ses markası başvurusundan önce, aynı sözcüğü içeren tescilli kelime markaları araştırılmalıdır. Ses markasının kendi kelime markasıyla desteklenmesi, itiraz ve dava aşamasında çift dayanak sağlar. İtirazda ses markasına dayanılıyorsa, sözlü unsurun içeriği ve seri marka bağlantısı dilekçede açıkça kurulmalıdır.
Ses ve renk markalarının hukuki çerçevesi için bkz. Ses ve Renk Markalarında Tescil: Sicilde Gösterim ve Ayırt Edicilik; genel çerçeve için bkz. Marka Hukuku Rehberi ve Markalarda Karıştırılma İhtimali.
Dipnotlar
Sonraki dosya · Soru
Tek Renk Marka Olarak Tescil Edilebilir Mi?
Dosyayı aç →