Eski Ortağım Markayı Kendi Adına Tescil Ettirdi, Ne Yapabilirim?

Eski Ortağım Markayı Kendi Adına Tescil Ettirdi, Ne Yapabilirim?

İlgili hizmet sayfası → Marka Avukatı: Marka tescili, ihlal davaları ve uyuşmazlıklar için hizmet sayfası.

Kısa cevap: Eski ortağınızın birlikte kullandığınız markayı kendi adına tescil ettirmesi, hukuken korumasız bırakmaz. Başvuru henüz tescil edilmemişse SMK md. 6/9 uyarınca kötüniyet ve SMK md. 6/3 uyarınca gerçek hak sahipliği gerekçesiyle itiraz edilir. Tescil tamamlanmışsa SMK md. 25 kapsamında hükümsüzlük davası açılır. Kötüniyetli tescilde dava süresiz açılabilir.

---

1. Kötüniyetli Tescil: SMK md. 6/9

SMK md. 6/9, kötüniyetle yapılan marka başvurularının itiraz üzerine reddedileceğini düzenler¹. Ortaklık ilişkisi bu hükmün tipik uygulama alanıdır; ortak, markayı ortaklığın malvarlığı değeri olduğunu bilerek kendi adına tescil ettirmiştir. Bilme unsuru, ortaklık ilişkisinin kendisiyle ispatlanır.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin yerleşik uygulamasında; ticari ilişki, ortaklık veya vekalet gibi güven ilişkisi içindeki kişinin markayı kendi adına tescil ettirmesi kötüniyet karinesi olarak görülür. Bu karine, ispat yükünü fiilen tescil sahibine kaydırır; tescil sahibi işareti bağımsız geliştirdiğini göstermek zorunda kalır.

---

2. Gerçek Hak Sahipliği: SMK md. 6/3

SMK md. 6/3, başvuru tarihinden önce işareti ticaret alanında kullanarak hak elde eden kişiye itiraz hakkı tanır. Marka ortaklık döneminde birlikte yaratılmış ve kullanılmışsa, gerçek hak sahipliği ortaklığa veya kullanımı fiilen sürdüren tarafa aittir; tescil tek başına hak sahibi yapmaz.

Bu gerekçenin gücü delile bağlıdır. Ortaklık dönemine ait faturalar, tabela ve ambalaj görselleri, reklam harcamaları, sosyal medya kayıtları ve müşteri yazışmaları; işaretin kim tarafından ve ne zamandan beri kullanıldığını gösterir. Tarihli ve üçüncü kişi kaynaklı belgeler en yüksek ispat değerini taşır.

---

3. İtiraz Süresi: Bülten Yayınından İtibaren İki Ay

Başvuru henüz tescil edilmemişse en hızlı ve en ucuz yol, yayına itirazdır. İtiraz, başvurunun Resmi Marka Bülteni'nde yayımlanmasından itibaren iki ay içinde TÜRKPATENT nezdinde yapılır. Bu süre hak düşürücüdür; kaçırılırsa itiraz yolu kapanır ve geriye yalnızca dava yolu kalır.

Önemli: Ortaklık gerginleştiği anda marka bülteni takibi başlatılmalıdır. Uygulamada uyuşmazlıkların çoğu, eski ortağın başvurusunun iki aylık itiraz süresi geçtikten sonra fark edilmesinden doğar; itiraz aşaması atlanınca süreç yıllar süren bir davaya dönüşür.

İtiraz sürecinin işleyişi için bkz. Marka İtiraz Süreci.

---

4. Tescil Tamamlandıysa: SMK md. 25 Hükümsüzlük Davası

Tescil kesinleşmişse gerçek hak sahibi, SMK md. 25 uyarınca fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesinde hükümsüzlük davası açar. Dava, SMK md. 6/3 ve md. 6/9 gerekçelerine dayanır; mahkeme hükümsüzlüğe karar verirse tescil geçmişe etkili olarak ortadan kalkar.

Süre yönünden ayrım kritiktir. Sessiz kalma yoluyla hak kaybı kural olarak beş yıldır; ancak tescil kötüniyetliyse süre sınırı uygulanmaz. Ortaklık uyuşmazlıklarında kötüniyet çoğu dosyada ispatlanabildiği için, beş yıl geçmiş olsa da dava şansı kapanmış sayılmaz. Yine de bekleme, delil kaybı ve karşı tarafın kullanımla güç kazanması nedeniyle aleyhe işler.

---

5. Dava Yanında Talep Edilebilecekler

Hükümsüzlük tek başına yeterli olmayabilir. Eski ortak markayı aktif kullanıyorsa; kullanımın durdurulması, ihtiyati tedbir ve tazminat talepleri aynı süreçte gündeme gelir. Marka üzerinden müşteri çevresi devşiriliyorsa haksız rekabet hükümleri ek koruma sağlar.

Stratejik not: Dava dilekçesinde yalnızca kötüniyete dayanmak riskli olabilir; gerçek hak sahipliği ve kötüniyet gerekçeleri birlikte ileri sürülmelidir. Mahkeme kötüniyeti sabit görmezse, önceki kullanım delilleri davayı ayakta tutar. Ortaklığın tasfiyesi ayrı bir dava konusuysa, marka talebinin tasfiye davasıyla ilişkisi baştan planlanmalıdır.

---

İlgili içerikler için bkz. Marka Hukuku, Marka Hükümsüzlük Davası, Ortaklık Bozulunca Marka Kime Kalır?, Tescilsiz Markayla İhtarname Gönderebilir Miyim?.

Dipnotlar

1. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu md. 6/3, md. 6/9, md. 25, RG 10.01.2017/29944. ↩