Zeki DemirciFikri Mülkiyet Hukuku

REHBER

Marka İtiraz Süreci Nasıl İşler?

Marka itiraz süreci nasıl işler? SMK md. 6 kapsamında tüm itiraz gerekçelerini, YİDK sürecini ve stratejiyi içtihat desteğiyle anlatıyoruz.

·Marka Hukuku·Nispi Ret ve İtiraz
Marka hukuku editör nişanı
ZD
Av. Zeki DemirciFikri ve Sınai Mülkiyet Hukuku

Rakibiniz, sizin markanıza karıştırılabilecek bir işaret için tescil başvurusu yaptı. Başvuru Bülten'de yayımlandı. İki aylık itiraz süreniz işlemeye başladı. Bu süreyi kaçırırsanız, rakibiniz o markayı tescil ettirir. Geriye tek seçenek kalır: hükümsüzlük davası. Daha uzun, daha pahalı, sonucu daha belirsiz.

İtiraz, marka korumasının tescil aşamasındaki en etkili ve en hızlı aracıdır. Ancak doğru zamanda, doğru gerekçeyle ve yeterli delille yapılmalıdır.

Marka hukukunun tüm konularını kapsayan ana rehber için bkz. Marka Hukuku Rehberi; Türkiye'de Marka Tescil Süreci.


Görüş Bildirme (SMK md. 17) vs İtiraz (SMK md. 18)

Kriter Görüş Bildirme (SMK md. 17) İtiraz (SMK md. 18)
Gerekçe Mutlak ret nedenleri (SMK md. 5) Nispi ret nedenleri (SMK md. 6)
Kim yapabilir? Herkes Hak sahipleri
Taraf sıfatı Yok Var
Süreç bilgisi Bilgi verilmez Karar tebliğ edilir

Bu ayrım kritiktir: Görüş bildirmek taraf sıfatı kazandırmaz. Hak sahibiyseniz SMK md. 18 kapsamında itiraz edin.


İtiraz Süresi ve Usul

  • Süre: Bülten'de yayımdan itibaren 2 ay. Kesindir. Uzatma yoktur.
  • Başvuru: TÜRKPATENT'e yazılı, gerekçeli dilekçe + itiraz ücreti
  • Son gün: Resmi tatile denk gelirse takip eden ilk iş günü

SMK md. 6: Nispi Ret Nedenleri — Bent Bazlı Analiz

SMK md. 6/1 — Karıştırılma İhtimali

Hüküm gereği Tescil başvurusu yapılan markanın, önceki marka ile aynılığı/benzerliği ve kapsadığı mal/hizmetlerin aynılığı/benzerliği nedeniyle halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimali varsa, itiraz üzerine başvuru reddedilir.

Değerlendirme kriterleri:

  • İşaret benzerliği (görsel + işitsel + kavramsal)
  • Mal/hizmet benzerliği
  • Önceki markanın ayırt edici gücü
  • Ortalama tüketici algısı
  • Bütünsel izlenim1

Karıştırılma ihtimalinin detaylı analizi için bkz. Markalarda Karıştırılma İhtimali. SMK md. 6/1 en yaygın itiraz gerekçesidir. Başarılı bir itiraz için hem işaret hem mal/hizmet benzerliğini somut biçimde gösterin. Tablolarla, sınıf karşılaştırmasıyla destekleyin.2


SMK md. 6/2 — Aynılık

Hüküm gereği Tescilli marka ile aynı olan ve aynı mal/hizmetleri kapsayan başvuru itiraz üzerine reddedilir.

SMK md. 6/1'in nitelikli hali. Hem işaret hem mal/hizmet tam aynılık halinde uygulanır. Karıştırılma ihtimali analizi gerekmez — aynılık tek başına yeterlidir.


SMK md. 6/3 — Acentenin/Temsilcinin Yetkisiz Başvurusu

Hüküm gereği Marka sahibinin izni olmaksızın, acente veya temsilci tarafından marka sahibi adına yapılan başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

Distribütör, acente veya franchise alan gibi ticari ilişki içindeki kişilerin, asıl marka sahibinin izni olmadan aynı markayı kendi adlarına tescil ettirmeye çalışması halinde bu bent uygulanır.


SMK md. 6/4 — Tanınmış Marka Koruması (Paris Sözleşmesi)

Hüküm gereği Paris Sözleşmesi md. 6bis kapsamında tanınmış bir marka ile aynı veya benzer bir markanın, aynı veya benzer mal/hizmetler için yapılan başvurusu itiraz üzerine reddedilir.

Bu bent, Paris Sözleşmesi'nin doğrudan uygulamasıdır. Marka Türkiye'de tescilli olmasa bile, Paris Sözleşmesi kapsamında tanınmışlık iddia edilebilir.

Tanınmış marka koruması için bkz. Tanınmış Marka Nedir?.


SMK md. 6/5 — Tanınmış Marka Koruması (Türkiye Tanınmışlığı)

Hüküm gereği Türkiye'de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle, tescilli markanın farklı mal/hizmetlerde bile haksız yararlanma, itibar zedelemesi veya ayırt edici karakter zayıflaması riski varsa, başvuru itiraz üzerine reddedilir.

SMK md. 6/4'ten farkı: SMK md. 6/5 farklı sınıflarda bile koruma sağlar. Ancak aranan şart farklıdır: karıştırılma ihtimali değil, haksız yarar/sulandırma/itibar zedelenmesi.3


SMK md. 6/6 — Kişi Adı, Ticaret Unvanı, Telif Hakkı

Hüküm gereği Başvurunun, başkasına ait kişi adını, ticaret unvanını veya eser/tasarım hakkını içermesi halinde itiraz üzerine reddedilir.

Bir kişinin adını izinsiz marka olarak tescil ettirmek bu kapsamda engellenebilir. Ticaret unvanı sahipleri de SMK md. 6/6'ya dayanabilir.


SMK md. 6/7 — Ortak Marka veya Garanti Markası

Hüküm gereği Ortak veya garanti markası süresinde yenilenmemiş veya kullanım koşullarına aykırı kullanılmışsa, bu markaya dayanarak itiraz yapılabilir.


SMK md. 6/8 — Tescilsiz Marka veya İşaret

Hüküm gereği Tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir işaretin sahibi, başvurunun reddini talep edebilir. Koşul: Tescilsiz marka kullanımın başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce başlamış olması.

Tescil ilkesinin istisnasıdır. Tescilsiz markayı kullanan kişiye sınırlı bir itiraz hakkı tanır. Ancak koruma tescilli markaya kıyasla dardır.


SMK md. 6/9 — Kötüniyetli Başvuru

Hüküm gereği Kötüniyetle yapıldığı ispat edilen başvuru, ilgili kişinin itirazı üzerine reddedilir.

Kötüniyet, SMK'da tanımlanmamıştır. Yargıtay içtihadıyla şekillenmiştir.

Kötüniyet göstergeleri:

  • Başkasının markasını bilmek
  • Aynı sektörde faaliyet göstermek
  • Haksız yarar sağlama amacı
  • Sistematik tescil davranışı
  • Ticari ilişki (distribütörlük, franchise, acentelik)4

İtiraz Süreci: Adım Adım

1. Bülten Takibi

TÜRKPATENT Bülteni düzenli takip edilir. Otomatik izleme sistemi veya marka vekilliği kritik fark yaratır.

2. Risk Değerlendirmesi

İtiraz kararı öncesi: işaret + mal/hizmet benzerliği + karıştırılma riski + delil gücü değerlendirilir.

3. İtiraz Dilekçesi

Gerekçe (SMK madde referansı), önceki marka bilgileri, benzerlik analizi, deliller.

4. Karşı Tarafın Görüşü

TÜRKPATENT dilekçeyi tebliğ eder (SMK md. 19/1). Başvuru sahibi 1 ay içinde görüş bildirebilir.

5. Kullanım İspatı Talebi (SMK md. 19/2)

İtiraz gerekçesi marka 5 yıldan uzun süredir tescilliyse, başvuru sahibi kullanım ispatı isteyebilir. Kullanılmayan marka itiraz dayanağı olamaz.

6. Kurum Kararı

Başvurunun tamamen/kısmen reddi veya itirazın reddi (SMK md. 19/3).

7. YİDK (SMK md. 20-21)

Karardan memnun olmayan taraf 2 ay içinde YİDK'ya itiraz eder. YİDK, Kurum'un nihai karar organıdır.

8. Yargısal Denetim

YİDK kararına karşı Ankara FSHHM'de dava açılır.5


Çatı Marka ve İtiraz Değerlendirmesi


Uygulamada Stratejik Değerlendirme

Uygulamada birkaç önemli not:

İtiraz eden taraftaysanız:

  • Bülten takibini asla ihmal etmeyin.
  • En güçlü gerekçeyi öne çıkarın. SMK md. 6/1 en yaygın ve güçlü gerekçedir.
  • Kullanım ispatı talebiyle karşılaşmaya hazır olun. Beş yıldan eski tescillerinizi gerçekten kullanıyor olun.
  • Tanınmışlık varsa SMK md. 6/5 ekleyin — farklı sınıflarda bile koruma sağlar.

İtiraz edilen taraftaysanız:

  • SMK md. 19/2 kullanın: Karşı tarafın markası 5 yıldan eskiyse kullanım ispatı isteyin.
  • Çatı marka argümanını kullanmayın — Yargıtay kabul etmez (E. 2025/3583).
  • Markaların bütünsel izleniminin farklı olduğunu, zayıf ortak unsurların farklılaşma sağladığını savunun.

Uygulamada Yapılan Kritik Hatalar

1. Bülten takibini ihmal etmek. İtiraz süresi yayımla başlar. Takip etmezseniz süre kaçar.

2. Son güne bırakmak. İki ay kesindir. Son gün teknik arıza yaşarsanız hak kaybı.

3. SMK md. 17 ile SMK md. 18 ayrımını bilmemek. Görüş bildirmek taraf sıfatı kazandırmaz.

4. Delilsiz itiraz etmek. "Markalar benzer" demek yetmez. Görsel, işitsel, kavramsal analiz sunun.

5. Kullanım ispatına hazırlıksız olmak. 5 yıldan eski tescilleriniz varsa, kullanım delillerinizi hazır tutun.

6. Her benzer başvuruya otomatik itiraz etmek. Her benzerlik iltibas yaratmaz. Strateji ve maliyet-fayda analizi yapın.

7. Çatı markayı farklılaşma argümanı olarak kullanmak. Yargıtay çatı markaları iltibas incelemesinde dikkate almaz.


Sonuç

İtiraz, marka korumasının en etkili savunma aracıdır.

Yapılması gerekenler:

  • Bülten takibini kesintisiz sürdürün
  • İki aylık süreyi kaçırmayın
  • Gerekçeyi doğru maddeye dayandırın
  • Delil portföyünü güçlü tutun
  • Kullanım ispatına hazırlıklı olun

Yapılmaması gerekenler:

  • Son güne bırakmayın
  • Delilsiz itiraz etmeyin
  • Her benzerliğe otomatik itiraz etmeyin
  • Çatı markayı savunma gerekçesi yapmayın

Marka Hukuku Rehberi · Marka Hukuku

İlgili içerikler: Markama itiraz edildi ne yapmalıyım? · İtiraz süresi kaç gün? · Hangi deliller sunulur? · Kullanım ispatı nasıl yapılır?


Bu Rehberde Atıf Yapılan Kararlar

Karar Bent Konu
11. HD, 29.01.2026, E. 2025/3690, K. 2026/591 SMK md. 6/1 Esas unsur ortaklığı, zayıf ek unsurlar
11. HD, 17.11.2025, E. 2025/2211, K. 2025/6765 SMK md. 6/1 İlişkilendirilme ihtimali formülü
11. HD, 05.11.2025, E. 2025/1681, K. 2025/6631 SMK md. 6/5 Tanınmışlık — benzerlik ön koşulu
11. HD, 22.10.2025, E. 2025/1398, K. 2025/6403 SMK md. 6/9 Kötüniyet + kullanmama iptal
11. HD, 29.01.2026, E. 2025/3583, K. 2026/607 SMK md. 6/1 Çatı marka değerlendirme dışı

Bu rehber 6769 sayılı SMK'nın Nisan 2026 itibarıyla yürürlükteki hükümlerine ve Yargıtay 11. HD'nin güncel içtihadına dayanmaktadır.


İlgili içerikler için bkz. Marka Hukuku Rehberi, Türkiye'de Marka Tescil Süreci, Markalarda Karıştırılma İhtimali, Tanınmış Marka Nedir?, Markama itiraz edildi ne yapmalıyım?, İtiraz süresi kaç gün?, Hangi deliller sunulur?, Kullanım ispatı nasıl yapılır?, Marka Hukuku.

Kaynakça

KAYA, Arslan: Marka Hukuku, Arıkan Yayınları, 2006.

YASAMAN, Hamdi: Marka Hukuku: 556 Sayılı KHK Şerhi, Vedat Kitapçılık, 2004.

Dipnotlar

  1. Yargıtay 11. HD, 29.01.2026, E. 2025/3690, K. 2026/591. Her iki taraf markasında ortak esas unsur ibaresinin yer aldığı bir uyuşmazlıkta, BAM markalar arasında iltibasa sebebiyet verecek düzeyde benzerlik tespit etmiştir. 13. ve 42. sınıf mal/hizmetler bakımından emtia benzerliği koşulu gerçekleşmiş, zayıf nitelikteki ek unsurların benzerliğin önüne geçemediği değerlendirilmiştir. Esas unsur ortaklığı durumunda, zayıf ek ibareler farklılaştırma için yeterli olmaz. İtiraz aşamasında "esas unsur ortaklığı" argümanı güçlü bir gerekçedir.

  2. Yargıtay 11. HD, 17.11.2025, E. 2025/2211, K. 2025/6765. Taraf markaları arasında SMK md. 6/1 anlamında "görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları genel izlenim itibariyle ilişkilendirilme ihtimalini de içerecek şekilde iltibas tehlikesinin bulunduğu" tespit edilmiştir. Yargıtay'ın kullandığı formül öğreticidir: "genel izlenim itibariyle ilişkilendirilme ihtimali de dahil iltibas." Bu ifade, SMK md. 6/1'in yalnızca doğrudan karıştırmayı değil, markalar arasında ekonomik/organizasyonel bağ kurulması riskini de kapsadığını gösterir.

  3. Yargıtay 11. HD, 05.11.2025, E. 2025/1681, K. 2025/6631. Tanınmış bir çay markasının sahibi, farklı bir gıda alt sektöründe benzer ibare kullanan şirketin başvurusuna itiraz etmiştir. İlk Derece Mahkemesi "marka işaretleri arasında benzerlik bulunmadığı" gerekçesiyle davayı reddetmiştir. Davalı, markasının farklı etken maddelerden esinlenerek yaratıldığını savunmuştur. SMK md. 6/5 iddiasında, öncelikle işaretler arası benzerlik tespit edilmelidir. Benzerlik yoksa tanınmışlık değerlendirmesine geçilmez. Tanınmışlık tek başına koruma sağlamaz — benzerlik ön koşuldur. Bu karar, SMK md. 6/5'in uygulama sınırlarını gösterir.

  4. Yargıtay 11. HD, 22.10.2025, E. 2025/1398, K. 2025/6403. Davalının markasının davacının markasıyla aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer olduğu ve kötüniyetle tescil edildiği ileri sürülmüştür. Hükümsüzlük ve kullanmama nedeniyle iptal talepleri birlikte incelenmiştir. Kötüniyet iddiası genellikle SMK md. 6/1 (karıştırılma) veya SMK md. 6/5 (tanınmışlık) ile birlikte ileri sürülür. Tek başına kötüniyet ispat etmek güçtür — ancak diğer gerekçelerle birlikte güçlü bir argüman oluşturur. Ayrıca SMK md. 25/7 uyarınca kötüniyetli tescile karşı hükümsüzlük davasında zamanaşımı yoktur.

  5. Yargıtay 11. HD, 29.01.2026, E. 2025/3583, K. 2026/607. BAM, taraf markalarındaki çatı markaların iltibas incelemesinde dikkate alınamayacağını belirleyerek, esas unsurlar üzerinden benzerlik değerlendirmesi yapmıştır. Esas unsurlar arasındaki ortaklık nedeniyle karıştırılma ihtimali tespit edilmiş ve hükümsüzlük kararı verilmiştir. Yargıtay onamıştır. Çatı marka (house mark) iltibas incelemesinde değerlendirme dışı bırakılır. "X Marka" ile "Y Marka" arasında "Marka" ibaresi çatı markaysa, karşılaştırma X ve Y unsurları üzerinden yapılır. İtiraz aşamasında çatı markayı argüman olarak kullanmak zayıf bir savunmadır.