Başkasının Yazısını Kendi Siteme Kopyalayabilir miyim?
Başkasının yazısını kopyalamak telif ihlali midir? FSEK kapsamında izinsiz çoğaltma, kaynak gösterme yanılgısı, iktibas sınırı ve üç kat tazminat riski.
Başkasının Yazısını Kendi Siteme Kopyalayabilir miyim?
İlgili hizmet sayfası → Telif Avukatı: Telif hakkı ihlalleri, lisans ve eser sözleşmeleri için hizmet sayfası.
Kısa cevap: Hayır. Başkasının yazısını kopyalamak telif ihlalidir; özgün bir metin, yaratıcısının hususiyetini taşıdığı ölçüde FSEK kapsamında eser olarak korunur. 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu md. 21, çoğaltma hakkını; md. 22, yayma hakkını eser sahibine tanır. Bir yazıyı izinsiz biçimde kendi sitenize almak, bu iki hakkı birden ihlal eder.
Kaynak göstermek, link vermek veya küçük değişiklikler yapmak bu ihlali ortadan kaldırmaz.
1. Metin de Eserdir
Bir blog yazısı, makale, ürün açıklaması veya haber metni, sahibinin özgün ifadesini içeriyorsa eser sayılır. Koruma için tescil, bildirim veya telif işareti gerekmez; eser meydana geldiği anda korunmaya başlar.
Metnin uzun veya kısa olması korumayı değiştirmez. Belirleyici olan uzunluk değil, ifadenin özgünlüğüdür. Sıradan bilgi aktaran cümleler tek başına korunmasa da, bir yazının kendine özgü kurgusu, üslubu ve düzeni korumanın kapsamına girer.
Önemli: İzinsiz kopyalama, metnin tamamı alınmadığında da gerçekleşir. Bir yazının özgün bölümlerini, cümle yapısını veya kurgusunu aktarmak, tamamı kopyalanmasa bile ihlal sayılabilir.
2. Kaynak Göstermek İzin Yerine Geçmez
Yaygın bir yanılgı, kaynak gösterildiğinde kopyalamanın serbest olduğudur. Kaynak göstermek dürüstlük gereğidir ve intihali önler; ancak eser sahibinin çoğaltma ve yayma haklarını devralmaz.
Bir yazıyı tam metin olarak sitenize almak, altına yazarın adını ve kaynağını eklemiş olsanız bile izinsiz çoğaltmadır. İzin, ancak eser sahibinin açık onayıyla verilir. Kaynak gösterme yalnızca FSEK md. 35 kapsamındaki sınırlı iktibası hukuka uygun kılar.
3. İktibas Sınırı: Nereye Kadar Serbest
FSEK md. 35, alıntıyı belirli koşullarla serbest bırakır. Bir yazıdan, kendi içeriğinizi açıklamak veya tartışmak amacıyla, amacın gerektirdiği ölçüde ve kaynak göstererek alıntı yapabilirsiniz.
Bu serbesti dardır. Bir yazının tamamını veya büyük bölümünü aktarmak iktibas değildir. Alıntı, kendi özgün içeriğinize hizmet etmeli; yazının yerini alacak boyuta ulaşmamalıdır. Amaç yalnızca içeriği kendi sitenizde bulundurmaksa, iktibas savunması geçerli olmaz.
4. SEO Amaçlı Kopyalamanın Tazminat Riski
İçeriği arama motorlarında sıralama kazanmak için kopyalamak, ihlalin ticari boyutunu ağırlaştırır. FSEK md. 68, izinsiz kullanımda eser sahibine, sözleşme yapılsaydı isteyebileceği bedelin üç katına kadar talep hakkı tanır.
Ticari bir sitede yayımlanan kopya içerik, bu talebin muhatabı olur. Eser sahibi ayrıca içeriğin kaldırılmasını ve manevi tazminat isteyebilir. Kendi metnini üreten rakip, kopyalayan siteye karşı hem tazminat hem erişim engeli yoluna gidebilir.
Sık Yapılan Hata
En sık yapılan hata, "link verirsem sorun olmaz" veya "biraz değiştirirsem benim olur" varsayımıdır. Metne link vermek, kaynağı göstermenin bir biçimidir; kopyalama iznini içermez. Kelimeleri değiştirerek yapılan yeniden yazım da, özgün kurgu ve içerik korunuyorsa ihlal olmaktan çıkmaz.
Yargıtay'ın yerleşik uygulamasında, metnin özünü ve düzenini koruyan değişiklikler eseri "yeni" hâle getirmez; koruma devam eder. Güvenli yol, ya eser sahibinden yazılı izin almak ya da kendi özgün içeriğinizi üretmektir1.
İlgili içerikler için bkz. İnternette Telif İhlali, Web Sitemdeki Yazılar Kopyalandı, İnternetten İndirdiğim Görseli Sitemde Kullanabilir miyim?, Telif Hukuku.
Dipnotlar
-
5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu md. 21, md. 68, RG 13.12.1951/7981. ↩
Sonraki dosya · Soru
Çalışanımın Ürettiği Eserin Telif Hakkı Kime Ait?
Dosyayı aç →