Komşuya Taşan Ağaç Dalları Kesilebilir mi?

Komşuya Taşan Ağaç Dalları Kesilebilir mi?

İlgili hizmet sayfası → kat mülkiyeti hukuku: Aidat, yönetim ve ortak alan uyuşmazlıkları için çalışma alanı.

Kısa cevap: Komşunun arazisine taşan dallar ve kökler, kullanımınıza zarar veriyorsa hemen kesilemez. Önce ağaç sahibine bu dal ve kökleri kaldırması için uygun bir süre verilir; süre içinde kaldırılmazsa taşan dal ve kökleri kesip alma hakkı doğar (TMK md. 740). Taşan dallardaki meyveler taşan tarafın olur. Ağaç bir sitenin ortak bahçesindeyse mesele yalnızca komşuluk hukukuyla değil, kat malikleri kurulu kararıyla birlikte çözülür.

---

Taşan Dal ve Kök İçin Kesme Hakkı Ne Zaman Doğar?

Türk Medeni Kanunu, komşu araziden taşan dal ve köklere karşı iki koşullu bir yetki tanır. Taşan dal ve köklerin komşunun kullanımına zarar vermesi ve ağaç sahibine kaldırma için uygun bir süre verilmesine rağmen kaldırılmaması gerekir (TMK md. 740). Bu iki koşul birlikte gerçekleşmeden doğrudan kesme yoluna gidilemez.

Kesme hakkı bir zarar koşuluna bağlıdır. Yalnızca sınırı aşan her dal değil, kullanımı fiilen engelleyen, ışığı kesen, çatıya ya da cepheye zarar veren dal ve kökler bu kapsamdadır. Taşan daldaki meyveler ise taşan tarafın malı sayılır.

---

Önce Uygun Süre Verme Zorunluluğu

Yasa, kesme hakkını doğrudan değil, önceden bir uyarı ve makul bir bekleme süresine bağlar. Uygun süre, ağacın türüne, işin niteliğine ve mevsime göre belirlenir. Bu süre, ağaç sahibine dalları kendisinin budaması için tanınan bir fırsattır.

Önemli: Kaldırma talebinizi ve verdiğiniz süreyi yazılı olarak, tercihen noter ihtarıyla belgeleyin. Süre vermeden ya da uygun süreyi beklemeden yapılan kesim, sizi haklı konumdan çıkarıp ağaca verilen zarardan sorumlu hale getirebilir. Kesme hakkı bir kendiliğinden hak alma değil, koşulları oluştuğunda kullanılan sınırlı bir yetkidir.

Komşuluk ve ortak alan kaynaklı uyuşmazlıkların genel çerçevesi ortak alan uyuşmazlıkları rehberinde yer alır.

---

Ortak Bahçedeki Ağaçta Durum Farklıdır

Ağaç, bir apartman veya sitenin ortak bahçesinde ise tek bir malik kendi başına karar verip ağacı budayamaz ya da kesemez. Bahçe, kat malikleri arasında ortak yerlerden sayılır ve ortak yerlerden arsa payları oranında yararlanılır (634 sayılı Kanun md. 16). Ortak yerler üzerinde yapılacak işlemler kat malikleri kurulunun kararına bağlıdır. Bir dış komşuya taşan dal için de talep, kural olarak yönetim ve kurul üzerinden yürütülür.

Bu durumda iki hukuk katmanı iç içe geçer. Dışarıdaki komşu yönünden komşuluk hukuku ve TMK md. 740 devrededir; site içi yönünden ise ağacın budanması, kesilmesi veya yerinin değiştirilmesi kat malikleri kurulunun kararını gerektirir. Kurul kararı olmadan ortak bahçedeki bir ağaca müdahale eden malik, diğer maliklere karşı sorumlu olur.

Yargıtay'ın yerleşik uygulamasında taşan dal ve köklere ilişkin kesme hakkı, önce kaldırma için uygun süre verilmesi koşuluna bağlıdır; süre verilmeden yapılan müdahalede ağaca verilen zarardan kesen taraf sorumlu tutulur. Bu yaklaşım, kendiliğinden kesim yerine önce bildirim ve süre tanınmasını esas alır.

Uygulamada

Ortak bahçedeki bir ağaç dış komşuya taşıyorsa önce meseleyi yönetime yazılı bildirin ve kurul gündemine aldırın. Kurul, budama veya kesim için karar alır ve gerekirse dış komşuya yönelik süreci yönetim yürütür. Kendi dairenizin balkonuna ya da penceresine ait bir taşmada dahi, ağaç ortak yerde olduğu için tek başınıza müdahale yerine kurul kararını beklemek, sonradan doğacak sorumluluk riskini ortadan kaldırır.

---

İlgili içerikler için bkz. kat mülkiyeti hukuku, kat mülkiyeti rehberi, ortak alan uyuşmazlıkları.