Yapay Zekâ ile Üretilen Reklam Görseline Etiket Zorunlu mu?

Yapay Zekâ ile Üretilen Reklam Görseline Etiket Zorunlu mu?

İlgili hizmet sayfası → Fikrî Mülkiyet Avukatı: Marka, telif, haksız rekabet ve dijital hukuk uyuşmazlıkları için hizmet sayfası.

Kısa cevap: Evet, reklamlarda artık açık bir yapay zekâ etiketi kuralı var. 1 Ağustos 2026'da yürürlüğe giren değişiklikle Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği m. 18'e eklenen sekizinci fıkra, tüketicinin satın alma kararını önemli ölçüde etkileyecek şekilde yapay zekâ kullanılan veya insandan ayırt edilemeyecek dijital karakter içeren reklamlarda bu hususun "açık, anlaşılır ve ayırt edilebilir şekilde" belirtilmesini zorunlu kılıyor.¹ Aynı değişiklik, gerçek bir kişinin yapay zekâ ile üretilmiş dijital kopyasının ürünü kullanıyor veya tavsiye ediyor gibi gösterilmesini de yasakladı.

Etiket yükümlülüğü her paylaşım için değil, reklam niteliğindeki içerik için geçerlidir. Ticari amacı olmayan kişisel bir yapay zekâ görseli bu kuralın değil, platformun kendi politikasının konusudur.

---

1 Ağustos 2026 Değişikliği Ne Getirdi?

Değişiklik Yönetmeliği 1 Temmuz 2026 tarihli ve 33297 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı ve 1 Ağustos 2026'da yürürlüğe girdi. Yapay zekâ bakımından iki hüküm öne çıkıyor:

Hüküm	İçerik	Sonuç
Yönetmelik m. 18/8	Tüketicinin ekonomik davranışını önemli ölçüde etkileyecek yapay zekâ veya yazılım kullanımı ile insandan ayırt edilemeyen dijital karakterler	Açık, anlaşılır ve ayırt edilebilir bildirim zorunlu
Yönetmelik m. 27/12	Gerçek bir kişinin yapay zekâ ile oluşturulmuş dijital kopyasının ürünü deneyimlediği, kullandığı veya tavsiye ettiği izlenimi	Gerçeğe aykırıysa reklam yapılamaz
Yönetmelik m. 23/A	Sosyal medya etkileyicisi aracılığıyla yapılan reklam	"Reklam" veya "Tanıtım" ibaresi ve reklam verenin adı zorunlu

Birinci hüküm bir bildirim yükümlülüğüdür; etiket konduğunda yapay zekâ kullanımı serbesttir. İkinci hüküm ise bir yasaktır; gerçeğe aykırı dijital kopya tavsiyesi etiketle de meşru hâle gelmez.

---

Hangi Görsel Etiket Gerektirir?

Hükmün ölçüsü teknolojinin kendisi değil, tüketici üzerindeki etkisidir. Yönetmelik m. 18/8 iki durumu sayar: tüketicinin mal veya hizmete ilişkin ekonomik davranışını "önemli ölçüde" etkileyecek yapay zekâ kullanımı ve "insandan ayırt edilemeyecek" dijital karakter.

Buna göre şu içerikler bildirim gerektirir:

• Ürünün sonucunu, dokusunu veya performansını gösteren ve gerçek çekim sanılabilecek üretilmiş görseller.
• Gerçek insan sanılabilecek yapay zekâ mankenler, sanal sunucular ve sanal etkileyiciler.
• Var olmayan bir mekânı, kullanıcı deneyimini veya "önce ve sonra" karşılaştırmasını gerçekmiş gibi sunan görüntüler.

Arka plan temizliği, renk düzeltmesi veya açıkça çizim ya da illüstrasyon olduğu anlaşılan soyut görseller, tüketicinin ürün hakkındaki kararını etkilemedikçe bu eşiğe takılmayabilir. Sınırda kalan her durumda etiket koymak, eksik bildirimden doğacak riskten daha düşük maliyetlidir.

Dikkat: Etiket, aldatıcılığı tek başına ortadan kaldırmaz. Ürünün gerçek özelliklerini çarpıtan bir görsel, "yapay zekâ ile üretildi" notuyla da Yönetmelik m. 7/5 ve 6502 sayılı Kanun m. 61/3 kapsamında aldatıcı reklam sayılabilir.

---

Ortalama Tüketici Ölçütü ve Danıştay'ın Yaklaşımı

Reklamın aldatıcı olup olmadığı, reklam verenin niyetine göre değil ortalama tüketicinin algısına göre değerlendirilir. Yönetmelik m. 7/3, reklamların "ortalama tüketicinin algılama düzeyi ile reklamın tüketici üzerindeki olası etkisi" gözetilerek hazırlanmasını ister.

Danıştay 10. Dairesi'nin 18.11.2025 tarihli, E. 2022/2712, K. 2025/5337 sayılı kararı bu ölçütün dayanağını tartışmıştır. Davada Instagram hesabında ve internet sitesinde hasta yorumlarına ve yetki algısı yaratan tanıtımlara yer veren bir şirkete, Reklam Kurulu 6502 sayılı Kanun m. 63 ve m. 77/12 uyarınca idari para cezası vermiş ve reklamları durdurmuştu. Şirket, cezaya dayanak olan Yönetmelik m. 7/1 ve m. 7/3'ün iptalini istedi. Danıştay davayı reddetti; doğruluk ve dürüstlük kuralının Kanun m. 61/2'nin tekrarı olduğunu, ortalama tüketici ölçütünün ise tüketicinin "bilinçli bir şekilde ve serbest iradesiyle karar verebilmesini" amaçladığını belirtti. Karar, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nda temyize açıktır.

Kararın yapay zekâ içeriği bakımından anlamı açıktır: Gerçekçi bir yapay zekâ görselinin değerlendirmesinde "dikkatli bakan anlar" savunması değil, sosyal medyada hızla kaydıran ortalama kullanıcının algısı esas alınır.

---

Yaptırım: Reklam Kurulu ve Haksız Rekabet

Reklam Kurulu, 6502 sayılı Kanun m. 63/1 uyarınca reklamın durdurulmasına, aynı yöntemle düzeltilmesine, idari para cezasına, gerekli hâllerde üç aya kadar tedbiren durdurmaya ve içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesine karar verebilir. Kanun m. 61/6 uyarınca reklamdaki iddiaların doğruluğunu ispat yükü reklam verendedir; m. 61/7 uyarınca reklam ajansı ve mecra kuruluşu da hükümlere uymakla yükümlüdür.

İdari yaptırımdan ayrı olarak, rakibin ürününü olduğundan üstün gösteren yapay zekâ görseli rakip işletme bakımından haksız rekabet davasına konu olabilir (TTK m. 55/1-a). Gerçek bir kişinin dijital kopyasının izinsiz kullanılması ise reklam yasağının yanında kişilik hakkı ihlali olarak tazminat sorumluluğu doğurur.

---

Platform Etiketi ile Hukuki Etiket Aynı Şey mi?

Hayır. Instagram, TikTok ve YouTube'un "yapay zekâ ile oluşturuldu" işaretleri platform kurallarından doğar ve ihlali hesap kısıtlamasıyla sonuçlanır. Yönetmelik m. 18/8 ise bildirimin "açık, anlaşılır ve ayırt edilebilir" olmasını arar.

Platformun otomatik eklediği küçük bir etiket, ekranın dışında kalıyor veya açıklama metninin içinde kayboluyorsa bu ölçütü karşılamayabilir. Etkileyici reklamları için Yönetmelik m. 23/A/4 ölçüyü somutlaştırır: Etiket arka plandan ayırt edilebilir, kolay okunabilir büyüklükte ve ekranı kaydırmaya gerek kalmadan görülebilir olmalıdır. Yapay zekâ bildiriminde de aynı görünürlük düzeyi esas alınmalıdır.

---

Ne Yapmalı

Reklam veren veya marka sahibiyseniz: Yayındaki kampanyaları tarayın ve gerçek çekim sanılabilecek her üretilmiş görseli belirleyin. Bildirimi tasarım aşamasında görselin üzerine yerleştirin; sonradan açıklama metnine eklenen not yeterli görünürlükte olmayabilir. Hangi içeriğin hangi araçla üretildiğini kayıt altına alın; Kanun m. 61/6 uyarınca ispat yükü sizdedir.

İçerik üreticisi veya etkileyiciyseniz: Reklam içeriğinde "Reklam" veya "Tanıtım" ibaresi ile yapay zekâ bildirimini birlikte kullanın. Bir ünlünün veya başkasının yapay zekâ kopyasını ürün tavsiyesinde kullanmayın; bu durum m. 27/12 uyarınca etiketle aşılamayan bir yasaktır.

Ajans veya mecra kuruluşuysanız: Onay sürecine yapay zekâ içeriği kontrol adımı ekleyin. Kanun m. 61/7 sorumluluğu reklam verenle sınırlı tutmaz.

---

Sonuç

1 Ağustos 2026'dan itibaren reklamlarda yapay zekâ etiketi bir tercih değil, Yönetmelik m. 18/8'den doğan bir yükümlülüktür; gerçek kişinin dijital kopyasıyla gerçeğe aykırı tavsiye ise m. 27/12 uyarınca tamamen yasaktır. Değerlendirme, ortalama tüketicinin içeriği gerçek sanıp sanmayacağı üzerinden yapılır. Bir Reklam Kurulu incelemesi veya rakip şikâyeti söz konusuysa somut içeriğin profesyonel hukuki destekle değerlendirilmesi yerinde olur.

İlgili içerikler için bkz. Instagram Fenomeni Reklam Etiketi Zorunlu mu?, Sosyal Medyada Aldatıcı Reklam ve Tüketici Hukuku, Yapay Zekâ ile Üretilen Reklam, Karalama ve Yanıltıcı Reklam, Marka Hukuku Rehberi, Haksız Rekabet.

Dipnotlar

1. Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, RG 01.07.2026, S. 33297, m. 6, 7, 11 ve 15; 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m. 61, 63, 77; Danıştay 10. D., 18.11.2025, E. 2022/2712, K. 2025/5337. ↩