Riskli Yapı Tespiti Nasıl Tebliğ Edilmiş Sayılır?

Riskli Yapı Tespiti Nasıl Tebliğ Edilmiş Sayılır?

İlgili çalışma alanı → İnşaat ve Gayrimenkul Hukuku: Riskli yapı tespiti, kentsel dönüşüm ve idari dava uyuşmazlıkları için çalışma alanı.

Kısa cevap: Kişisel posta tebligatıyla değil, kanunda sayılan üç bildirim aracıyla. 6306 sayılı Kanun md. 3, riskli yapıların tapu kütüğünün beyanlar hanesinde belirtilmek üzere tespit tarihinden itibaren en geç on iş günü içinde tapu müdürlüğüne bildirileceğini; tebliğ yerine geçmek üzere tespite ilişkin tutanağın yapıya asılacağını, maliklere e-Devlet Kapısı üzerinden bildirileceğini ve ilgili muhtarlıkta on beş gün süreyle ilan edileceğini düzenler. Tespit işlemi, muhtarlıkta yapılan ilanın son günü ayni ve şahsi hak sahiplerine tebliğ edilmiş sayılır. On beş günlük itiraz ve otuz günlük dava süreleri bu tarihten işler.

---

Üç Bildirim Aracı

Birincisi tapu kütüğüdür. Yapı riskli olarak tespit edildiğinde durum, tapu kütüğünün beyanlar hanesinde belirtilir. Bu belirtme, taşınmazı devralacak üçüncü kişileri de bilgilendirir ve satış görüşmelerinde ortaya çıkar.

İkincisi yapının kendisidir. Tespite ilişkin bilgileri içeren tutanak yapıya asılır. Üçüncüsü elektronik ve yerel duyurudur: maliklere e-Devlet Kapısı üzerinden bildirim yapılır, ilgili muhtarlıkta on beş gün süreyle ilan edilir. Riskli yapılar ayrıca Başkanlığın internet sayfasında on beş gün süreyle ilan edilir.

Önemli: Tebliğ tarihi, ilanın başladığı gün değil son günüdür. Malik yurt dışındaysa, adreste bulunmuyorsa ya da tutanağı hiç görmediyse süre yine işler. Bu rejim, kişisel tebligat beklentisini hukuken karşılıksız bırakır.

---

Neden Bu Rejim Benimsendi

2019 yılında 7181 ve 2023 yılında 7471 sayılı Kanunlarla yapılan değişikliklerden önce, ayni ve şahsi hak sahiplerine merkezi nüfus kayıt sistemi üzerinden tebligat yapılması esastı. Bu usul, çok malikli yapılarda süreci uzatıyordu.

Yürürlükteki düzenleme bildirimi hızlandırır; ancak ilgililerin süreçten fiilen haberdar olmasını zayıflatır. Doktrinde bu değişikliklerin hak arama özgürlüğü bakımından sakıncalar barındırdığı belirtilir. Malik açısından sonuç şudur: haber alma yükü büyük ölçüde malikin üzerindedir.

---

Tespitten Başka Yoldan Haberdar Olmak

Süre, yalnızca kanuni bildirim araçlarıyla başlamaz. İşlemin varlığından ve içeriğinden dava açmaya yetecek ölçüde haberdar olan ilgili bakımından süre işlemeye başlar.

Danıştay 6. Dairesi'nin 23.02.2023 tarihli, E. 2020/5348 K. 2023/1905 sayılı kararına konu uyuşmazlıkta tespit, idare tarafından değil malik tarafından gönderilen noter ihtarnamesiyle kiracıya ulaşmıştı. Daire, otuz günlük dava süresini bu öğrenme tarihinden hesaplamış ve süresinde açılmayan davayı reddetmiştir.

---

Uygulamada

En sık hata, tebligatı beklemektir. Riskli yapı tespiti yaptırıldığını duyan malikin ilk işi muhtarlıktaki ilan tarihini, tapu kütüğündeki belirtme tarihini ve e-Devlet bildirimini resmi olarak öğrenmek olmalıdır. Bu üç tarih, itiraz ve dava takvimini kurar.

İkinci hata, kat maliklerinden birinin bilgilendirmesine güvenmektir. Yapıda oturmayan malikler tutanağı görmez; komşuların aktardığı bilgi tarih kesinliği taşımaz. Süre rejimi riskli yapı tespitine karşı dava süresi kaç gündür sayfasında, itiraz usulü riskli yapı tespitine nasıl itiraz edilir sayfasında ele alınır.

---

İlgili içerikler için bkz. İnşaat ve Gayrimenkul Hukuku, Riskli Yapı Tespitine Karşı Dava Süresi Kaç Gündür, Riskli Yapı Tespitinin İptali ve İdari Yargı Denetimi, Tapu Şerhleri ve Beyanlar Rehberi.