Üç Boyutlu Marka Başvurusunda Kaç Görünüm Sunulur?

Üç Boyutlu Marka Başvurusunda Kaç Görünüm Sunulur?

İlgili hizmet sayfası → Marka Avukatı: Marka tescili, itiraz ve hükümsüzlük uyuşmazlıkları için hizmet sayfası.

Kısa cevap: En fazla altı farklı açıdan görünüm sunulur. Kural, Sınai Mülkiyet Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik'in 7. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alır.

---

Yönetmelikteki Üç Zorunluluk

Üç boyutlu marka başvurusunda üç şart birlikte aranır.

• Tescilin üç boyutlu marka olarak talep edildiği başvuru formunda açıkça belirtilir.
• Koruma konusunun açık ve kesin anlaşılmasını sağlayacak biçimde işaretin tek bir yönden veya farklı açılardan görünümleri sunulur.
• Bu gösterimler en fazla altı farklı açıdan görünüm içerir ve markanın bütünlüğünü bozmaz.

Form beyanı ihmal edilemez. Beyan yoksa Kurum başvuruyu iki boyutlu şekil markası olarak işleme alır; koruma kapsamı buna göre daralır.

---

Sınırın Amacı

Altı görünüm sınırı biçimsel bir ayrıntı değildir. Amaç, sicile bakan üçüncü kişinin tek bir işaretle karşılaşmasıdır. Görünüm sayısı arttıkça, koruma konusunun tek bir üç boyutlu biçim mi yoksa birbirinden bağımsız birden çok işaret mi olduğu belirsizleşir.

Bu belirsizlik doğrudan 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 4. maddesindeki temel şartı zedeler: Korumanın konusu açık ve kesin biçimde anlaşılabilmelidir. Yönetmelik'in 7. maddesinin sekizinci fıkrası, gösterimi yeterince açık bulmayan Kuruma ek bilgi ve belge isteme yetkisi tanır.

---

Uluslararası Tescilde Çıkan Sorun

Madrid Protokolü kapsamında Türkiye'ye yönlendirilen başvurularda menşe ofisin kabul ettiği görünüm sayısı Türkiye uygulamasını bağlamaz.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 26.02.2026 tarihli ve E. 2025/4037, K. 2026/1129 sayılı kararına konu viski kadehi dosyasında, Avrupa Birliği Fikri Mülkiyet Ofisi nezdindeki tescilde dört yönden görünüme yer verilmişken, Türkiye'ye yönelen başvuruda yedi açıdan görsel sunulduğu saptanmıştır. Dosyada gösterim sayısı ret gerekçesi yapılmamış; ret ayırt edicilik ve tanımlayıcılık üzerinden ilerlemiştir. Yine de ulusal aşamada gösterimin Yönetmelik'e göre düzenlenmesi güvenli yoldur.

Önemli: Görünüm sayısını azaltmak koruma kapsamını daraltmaz; aksine belirsizliği giderir. Altı görünüm, biçimin bütününü aktarmaya yeterli olacak şekilde seçilir: Ön, arka, iki yan, üst ve alt görünüm çoğu ürün için yeterlidir.

---

Diğer Marka Türlerinde Gösterim

Yönetmelik'in 7. maddesi tür bazında farklı kurallar getirir. Ses markasında elektronik ortamda dinlemeye ve saklamaya elverişli kayıt sunulur; nota ile gösterim mümkünse ayrıca eklenebilir. Renk markasında renk görseli ile birlikte Kurumca geçerliliği kabul edilen renk kodu belirtilir. Hareket markasında hareketi tasvir eden görüntü veya görüntü dizisi sunulur.

Aynı maddenin dördüncü fıkrası önemli bir sınır çizer: Renk veya renklerin somutlaşmış, sınırları belli bir şekil, figür, resim veya kelime içinde kullanılması durumunda işaret renk markası sayılmaz. Ambalaj üzerindeki renk düzenlemeleri bu nedenle çoğunlukla şekil markası kategorisinde incelenir.

---

Başvuru Öncesi Kontrol

• Form üzerinde tür beyanı yapıldı mı?
• Görünüm sayısı altıyı aşıyor mu?
• Görünümler aynı işaretin farklı açıları mı, yoksa farklı varyantlar mı?
• Kelime veya logo unsuru varsa tüm görünümlerde yer alıyor mu?

Son madde önemlidir. Kelime unsurunun tüm görünümlerde bulunması, başvuru sahibinin bu unsuru koruma kapsamının parçası saydığının göstergesi olarak değerlendirilmektedir.

---

İlgili içerikler için bkz. Marka Hukuku, Marka Hukuku Rehberi, Üç Boyutlu Markada Ayırt Edicilik, Marka Başvurusu Nasıl Yapılır.