Onam Formu İmzaladım, Yine de Dava Açabilir miyim?

Onam Formu İmzaladım, Yine de Dava Açabilir miyim?

İlgili çalışma alanı → Sağlık Hukuku: Aydınlatılmış onam, hekimin sorumluluğu ve tazminat için çalışma alanı.

Kısa cevap: Evet. Onam formu imzalamak dava hakkını ortadan kaldırmaz. Onam, hekimin tıbbi hatasına değil, önceden açıklanan risklere rıza anlamına gelir. Hekim tıp kurallarına aykırı davranmışsa ya da form yapılan işlemi kapsamıyorsa, imzalanmış onama rağmen sorumluluk doğar.

Onam Neyi Kapsar

Aydınlatılmış onam, hastanın işlemin kapsamını, risklerini ve alternatiflerini bilerek tedaviye rıza göstermesidir. Rıza yalnızca açıklanan ve olağan sayılan risklere yöneliktir. Formda yer almayan bir işlem yapılmışsa ya da açıklanmayan bir riskten zarar doğmuşsa, onam o zararı karşılamaz.

Onamın geçerliliği ve kapsamının ispatı hekime düşer. Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 24.12.2025 tarihli ve 2025/454 E., 2025/4460 K. sayılı kararında, onam formunun hasta el yazısıyla kabul edilmiş ve işlem alanlarının anlatılmış olması hekim lehine sonucun dayanağı olmuş; yani belirleyici olan imzanın varlığı değil, onamın kapsamı ve ispatı olmuştur.

Onama Rağmen Sorumluluk Doğuran Haller

İmzalı onam üç durumda hekimi korumaz. Birincisi, yapılan işlem onam formunun kapsamı dışındaysa. İkincisi, form matbu ve kapsamı belirsizse, yani hastanın gerçekten aydınlatıldığını göstermiyorsa. Üçüncüsü, zarar açıklanan bir riskten değil, tıp kurallarına aykırı bir uygulamadan doğmuşsa.

Önemli: Onam, komplikasyon ile malpraktisi ayırır. Açıklanan ve kaçınılmaz bir komplikasyon gerçekleşmişse ve süreç doğru yönetilmişse sorumluluk doğmaz. Buna karşılık onam, özensiz bir uygulamayı ya da yanlış yönetilen bir komplikasyonu hiçbir zaman meşru kılmaz.

Ne Yapılmalı

Dava öncesinde imzalanan onam formunun bir örneği temin edilmeli; formun hangi işlemleri ve riskleri kapsadığı incelenmelidir. Zararın açıklanan bir riskten mi yoksa hatalı uygulamadan mı doğduğu, bilirkişi incelemesiyle ortaya konur. Onamın kapsamı için estetik ameliyatta aydınlatılmış onam nasıl olmalıdır sayfasına, ispat düzeni için tıbbi malpraktiste ispat, bilirkişi ve adli tıp makalesine bakılabilir.

---

İlgili içerikler için bkz. Aydınlatılmış Onam Nedir ve Estetik Cerrahide Aydınlatılmış Onam ve İspat Yükü.