Tıbbi Malpraktis Nedir?

Tıbbi Malpraktis Nedir?

İlgili çalışma alanı → Sağlık Hukuku: Tıbbi malpraktis, hekim sorumluluğu ve hasta hakları için çalışma alanı.

Kısa cevap: Tıbbi malpraktis, hekimin tıbbın gereklerine ve mesleki standarda aykırı, kusurlu davranışıyla hastaya zarar vermesidir. Sorumluluğun doğması için kusurlu bir davranış, bir zarar ve bu ikisi arasında nedensellik bağı birlikte aranır. Öngörülemeyen ve kaçınılamaz olumsuz sonuç, yani komplikasyon, bu tanımın dışındadır.

Malpraktisin Unsurları

Malpraktisten söz edebilmek için üç unsur bir arada bulunmalıdır. Birincisi, hekimin özen borcuna aykırı kusurlu davranışıdır; teşhiste, tedavide, müdahalede ya da takipte tıbbi standarttan sapma bunu oluşturur. İkincisi, hastada ortaya çıkan somut zarardır. Üçüncüsü, davranış ile zarar arasındaki nedensellik bağıdır.

Hekimin borcu sonucu değil özenli edimi taahhüt eder. Bu nedenle kötü sonuç tek başına malpraktis değildir; belirleyici olan davranışın özen ölçüsüne aykırılığıdır. Özen borcunun ayrıntısı için hekimin özen yükümlülüğü ve aydınlatılmış onam yazısı açıklama verir.

Komplikasyondan Farkı

Malpraktis ile komplikasyon farklı kavramlardır. Komplikasyon, tıbbın kurallarına uyulmasına rağmen ortaya çıkan öngörülemeyen sonuçtur ve kural olarak sorumluluk doğurmaz. Malpraktis ise kurala aykırılıktır. Yargıtay'ın yerleşik uygulamasında bu ayrım, Adli Tıp Kurumu ve bilirkişi raporlarıyla tıbbi ölçütlere göre belirlenir.

Önemli: Öngörülebilir bir komplikasyonun zamanında fark edilip yönetilmemesi, komplikasyon olmaktan çıkıp malpraktise dönüşebilir. Komplikasyonun varlığı, tek başına hekimi sorumluluktan kurtarmaz.

Sorumluluğun Hukuki Zemini

Özel hastanede hekimle hasta arasındaki ilişki 6098 sayılı Kanun md. 502 anlamında vekâlet sözleşmesidir; hekim tıbbi standarda uygun özen borcunu yüklenir¹. Kamu hastanesinde ise sorumluluk idareye ait olup idari yargıda aranır. Ayrımın kuruluşa göre değişimi için tıbbi malpraktis: özel hastane ve devlet hastanesi farkı yazısına bakılabilir.

---

İlgili içerikler için bkz. Malpraktis ile Komplikasyon Arasındaki Fark Nedir?, Doktor Hatası Durumunda Ne Yapılmalıdır? ve Sağlık Hukuku.

Dipnotlar

1. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, RG 04.02.2011/27836. ↩